Μνήμη Martin Luther King: Δεν μπορούμε να περπατάμε μόνοι

Ο Martin Luther King, o άνθρωπος που πολέμησε με ειρηνικά μέσα το απαρτχάιντ, συμμετέχοντας σε διαδηλώσεις, γνωρίζοντας δικαστήρια και συλλήψεις, γεννήθηκε πριν 93 χρόνια στην Atlanta της Georgia, μια εποχή που ήταν νόμιμος ο φυλετικός διαχωρισμός σε σχολεία, λεωφορεία και εστιατόρια. Περισσότερο από μισό αιώνα μετά τη δολοφονία του στις 4 Απριλίου του 1968 στο μπαλκόνι του μοτέλ Lorraine στο Memphis του Tennessee, οι Αμερικανοί τιμούν τη μνήμη του κάθε τρίτη Δευτέρα του Ιανουαρίου από το 1986.

Washington, έξω από το μνημείο του Lincoln, 28/09/63, AFP, Getty Images

Στην ομιλία του κατά τη διάρκεια της πορείας στην Washington, έξω από το μνημείο του Lincoln στις 28 Αυγούστου του 1963, που έμεινε γνωστή για τη φράση: “Έχω ένα όνειρο”, είχε αναφέρει ακόμη, μεταξύ άλλων, απευθυνόμενος σε “βετεράνους του δημιουργικού πόνου” ότι “Δεν μπορούμε να περπατάμε μόνοι” και ότι “Δεν γίνεται να είμαστε ικανοποιημένοι όσο ένας νέγρος στο Mississippi δεν μπορεί να ψηφίσει και ένας νέγρος στη Νέα Υόρκη πιστεύει ότι δεν έχει τίποτα για το οποίο να ψηφίσει.”

Τα γενέθλιά του (15/01/29) είχαν τεθεί ως ορόσημο για την ψήφιση δύο Πράξεων Νομοθετικού Περιεχομένου, που έφτασαν στη Γερουσία, σχετικά με τα Εκλογικά Δικαιώματα (John Lewis Voting Rights Act) και την Ελευθερία να Ψηφίζεις (Freedom to Vote Act). Ωστόσο, όπως εξηγούν στο commondreams.org, η Amy Goodman και ο Denis Moynihan από το Democracy Now, με βάση ένα νόμο που ονομάζεται filibuster, δίνεται η δυνατότητα στη μειοψηφία να θέτει ως όριο τις 60 ψήφους από τις 100 για να εγκρίνεται μια πρόταση – τη στιγμή που με τους σημερινούς συσχετισμούς στη Γερουσία μέχρι τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου 2022, οι Δημοκρατικοί και οι Συντηρητικοί μετρούν από 50 γερουσιαστές, με την ψήφο της Kamala Harris, που προεδρεύει σε αυτό το σώμα του Κογκρέσου να γέρνει την πλειοψηφία υπέρ των Δημοκρατικών. Ωστόσο, δύο συντηρητικοί Δημοκρατικοί, ο Joe Manchin, που εκλέγεται στη δυτική Βιρτζίνια και η Kyrsten Sinema στην Αριζόνα δεν υποστηρίζουν την πρωτοβουλία νομοθέτησης.

ένα μικρό παιδί παίζει “Dixie” στο κλαρινέτο και ένα άλλο ανεμίζει τη σημαία της Συνομοσπονδίας απέναντι από διαδηλωτές υπό τον MLK στην πόλη Como, Mississippi, Ιούνιος 1966, AP

Σε ομιλία του στην Atlanta πριν την ψηφοφορία, ο πρόεδρος Joe Biden έθεσε το δίλημμα ως εξής: “Θέλετε να σταθείτε δίπλα στον Dr. King ή στον George Wallace (κυβερνήτη της Alabama, υπέρμαχο των φυλετικών διακρίσεων); Θέλετε να σταθείτε δίπλα στον (αγωνιστή για τα πολιτικά και κοινωνικά δικαιώματα, από τον οποίο παίρνει το όνομά της η νομοθετική πράξη) John Lewis ή στον Bull Connor (τον πρώην διοικητή δημόσιας ασφάλειας στο Birmingham της Alabama, όταν η Ku Klux Klan έκανε επιθέσεις σε ακτιβιστές); Θέλετε να σταθείτε δίπλα στον Abraham Lincoln (πρόεδρο την περίοδο 1861-65, εκλεγμένο με τους Ρεπουμπλικάνους, υπέρ της κατάργησης της δουλείας, που δολοφονήθηκε λίγο μετά τη λήξη του εμφυλίου) ή στον Jefferson Davis (πρόεδρο της Συνομοσπονδίας των έντεκα πολιτειών του νότου, που αποσχίστηκαν το 1860-1);”

διαδήλωση υπέρ της λήξης του φυλετικού διαχωρισμού στην πόλη St. Augustine, της Florida, 10 Ιουνίου, 1964, AP

Η Amy Goodman και ο Denis Moynihan ανατρέχουν σε ένα άρθρο που έγραψε ο Martin Luther King τον Μάρτιο του 1964, καθώς οι διαδηλωτές πίεζαν για να περάσει ο νόμος για τα πολιτικά δικαιώματα, λίγους μήνες μετά τη δολοφονία του προέδρου J. F. Kennedy και εννιά μήνες πριν του απονεμηθεί το Βραβείο Νόμπελ.

O MLK σε περιπολικό, επιστρέφει στη φυλακή, αφού κατέθεσε για τις αναταραχές στην πόλη του Άγιου Αυγουστίνου, Florida, 12 Ιουνίου 1964 / o Andrew Young, που διακρίνεται επίσης, συμμετείχε το Νοέμβριο του 1963, σε εκστρατεία εκμάθησης γραφής και ανάγνωσης στη νότια Καρολίνα για την επιτυχή συμμετοχή στις γραπτές εξετάσεις, που ήταν αλληλένδετες με το δικαίωμα ψήφου

“Όπως είχαμε προβλέψει, το νομοσχέδιο επιβίωσε χωρίς αλλαγές στη Βουλή των Αντιπροσώπων. Τώρα βρίσκεται στη Γερουσία, όπου επίκειται νομοθετική αντιπαράθεση, που θυμίζει Birmingham. Ο Bull Conor, μετατράπηκε σε βάρος δυσβάσταχτο για τη συνείδηση του Birmingham. Υπάρχουν άνθρωποι στη Γερουσία, που σχεδιάζουν να διαιωνίσουν τις αδικίες που ο Bull Conor τόσο επαίσχυντα υπερασπίστηκε. Τα όπλα του ήταν η μάνικα υψηλής πίεσης, το ρόπαλο και ο σκύλος που γαβγίζει – το δικό τους είναι το filibuster.” Με νωπή τη μνήμη των τεσσάρων νεαρών Αφροαμερικανών κοριτσιών, που σκοτώθηκαν σε βομβιστική επίθεση με ρατσιστικά κίνητρα στην εκκλησία βαπτιστών της 16ης οδού (15/09/63) και δύο νεολαίων που έχασαν τη ζωή τους στις ταραχές οι οποίες ακολούθησαν, ο M. L. King πρόσθεσε: “Δεν θα μπορούσε να υπάρξει καταλληλότερος φόρος τιμής για τα παιδιά του Birmingham από το να αναγκάσουμε τη Γερουσία για πρώτη φορά στην ιστορία να ενταφιάσει ένα filibuster για τα πολιτικά και κοινωνικά δικαιώματα. Τα νεκρά παιδιά δεν γυρίζουν πίσω, αλλά στα παιδιά που ζουν θα δοθεί μια καινούρια ζωή.”

πυροβολισμός στο σπίτι διαμονής του MLK στον Άγιο Αυγουστίνο, Florida όταν κανείς δεν ήταν μέσα, 5 Ιουνίου 1964, AP

Εκείνο το filibuster τελικά απέτυχε και η πράξη νομοθετικού περιεχομένου για τα πολιτικά και κοινωνικά δικαιώματα (Civil Rights Act) υιοθετήθηκε, θέτοντας τέλος στον φυλετικό διαχωρισμό σε δημόσιες υπηρεσίες, ενώ ακολούθησε η μνημειώδης νομοθεσία για τα δικαιώματα ψήφου (Voting Rights Act, 1965), που έφερε επανάσταση στη συμμετοχή των Αφροαμερικανών στις εκλογές, ειδικά στις νοτιοανατολικές πολιτείες. Ωστόσο, με δύο πρόσφατες αποφάσεις του Ανώτατου Δικαστηρίου τo 2013 (Shelby v. Holder) και το 2021 (Brnovich v. the DNC) τέθηκαν σε κίνδυνο, με ένα κατακλυσμό επαναχάραξης εκλογικών περιφερειών (gerrymandering) να τις διαδέχεται, ώστε να μειώνεται η συμμετοχή και να υποεκπροσωπούνται ή να στερούνται το δικαίωμα ψήφου ευάλωτες και έγχρωμες κοινότητες.

Ο MLK με τους Hosea Williams, Jesse Jackson, Ralph Abernathy στο μοτέλ Lorraine, στο Memphis, Tennessee, 3 Απριλίου 1968, μία μέρα πριν τη δολοφονία του, AP

Στο τελευταίο του βιβλίο, το 1967 με τίτλο: ‘Πού πάμε από εδώ: στο χάος ή στην κοινότητα;’ το οποίο γράφτηκε μετά από μια δεκαετία αγώνων συνοψίζει το όραμά του για το μέλλον της Αμερικής, που περιλαμβάνει την ανάγκη για καλύτερες δουλειές και στέγαση, υψηλότερους μισθούς, ποιοτική εκπαίδευση. Σχετικά με τις μεταρρυθμίσεις, που υπολείπονταν στην εφαρμογή τους, παρατηρούσε: “Νόμοι περνούν μέσα σε ένα κλίμα κρίσης, μετά από γεγονότα όπως του Birmingham ή την πορεία από τη Selma προς το Montgomery, πρωτεύουσα της Alabama, όμως καμμία ουσιαστική ζέση δεν επιβιώνει της επίσημης υπογραφής τους. Η ενσωμάτωση στη νομοθεσία από μόνη της αντιμετωπίζεται σα να ήταν η πραγματικότητα της αλλαγής.”

Washington, DC / Mark Wilson, Getty Images

Πηγές: commondreams.org, cnn.com, nytimes.com, theatlantic.com / στην κεντρική φωτογραφία: παιδικό σκίτσο > τρισδιάστατη εμπειρία εκείνης της εποχής στο nowisthetime.time.com