Bang Bang

‘Αμερική, για πόσο ακόμα θα θυσιάζεις τα παιδιά σου στον βωμό της προσήλωσης στην οπλοκατοχή;’ αναρωτιέται σε άρθρο γνώμης στον theguardian.com ο Jonathan Freedland (27/05). Όπως μεταφέρει, αυτό που την καθιστούσε ελκυστική ήταν η υπόσχεση της προοπτικής, το ότι παρουσιαζόταν ως ακατέργαστη χώρα, όπου μια κοινωνία θα μπορούσε να δημιουργηθεί από την αρχή, χωρίς το βάρος του παρελθόντος και το ίδιο θα ίσχυε και για τους πολίτες, που θα είχαν την ευκαιρία να επανεφεύρουν τον εαυτό τους. Σε αυτό τον πανίσχυρο μύθο δεν συμπεριλαμβάνονταν όσοι ζούσαν ήδη εκεί, από τους οποίους αφαιρέθηκε η γη ή όσους έφτασαν στο ‘νέο κόσμο’ με αλυσίδες. Όσα βλέπουμε πρόσφατα να συμβαίνουν είναι κάτι διαφορετικό, εκτιμά ο ίδιος: μια χώρα επιβαρυμένη με το ιδιαίτερο ‘νεκρό φορτίο’ του παρελθόντος και γι’ αυτό αδύναμη να αντιμετωπίσει ένα κίνδυνο στο παρόν ή να φτιάξει ένα καλύτερο μέλλον. Στέκει σε παραλυσία, μοιάζοντας αδύναμη να προχωρήσει ακόμη και στην παραμικρή αλλαγή, που μπορεί να έσωζε τις ζωές της νέας γενιάς.

το δημοτικό σχολείο όπου έγινε η επίθεση στην Uvalde του Τέξας / Getty Images, bbc.com

Αυτό έδειξε η επίθεση ενός δεκαοχτάχρονου σε δημοτικό σχολείο στην πόλη Uvalde του Τέξας (24/05), που αφαίρεσε τη ζωή δεκαεννιά παιδιών ηλικίας από οχτώ έως δέκα ετών και δύο δασκάλων την προηγούμενη εβδομάδα, ενώ και ο δράστης έπεσε νεκρός από αστυνομικά πυρά. Ήταν το εικοστό έβδομο περιστατικό πυροβολισμών σε σχολείο των ΗΠΑ μέσα στη χρονιά. Είχε προηγηθεί εκείνο στην πόλη Buffalo της Νέας Υόρκης, όπου πάλι ένας δεκαοχτάχρονος μπήκε σε σούπερ-μάρκετ και σκότωσε δέκα έγχρωμους συμπολίτες του. Υπάρχουν αρκετές παρόμοιες στατιστικές. Κάθε μέρα χάνουν τη ζωή τους εκατόν εννέα άνθρωποι από τη βία με όπλα – έχουν καταγραφεί μέχρι στιγμής, το 2022 περισσότεροι μαζικοί πυροβολισμοί απ’ ό,τι οι ημέρες του χρόνου, ενώ τα όπλα είναι πιο πολλά από τους Αμερικανούς, με τις εκτιμήσεις να τα προσδιορίζουν στα τετρακόσια εκατομμύρια!

συγκεντρωτικός αριθμός περιστατικών μαζικών πυροβολισμών στις ΗΠΑ (με τέσσερις και πάνω νεκρούς ή τραυματίες) σε ιδιωτικό ή δημόσιο χώρο κατά έτος (bbc.com)

 οι χειρότερες περιπτώσεις μαζικών πυροβολισμών στις ΗΠΑ από το 1991, με βάση τον αριθμό των θυμάτων (bbc.com)

Με μια δόση πικρού χιούμορ το ενημερωτικό δίκτυο The Onion αναδημοσίευε όλες τις φορές, που χρειάστηκε να βάλει τον τίτλο: ‘Δεν υπάρχει τρόπος να το προλάβουμε, λέει μόνο ένα κράτος, όπου αυτό συμβαίνει συχνά’. Το αστείο υπογραμμίζει κάτι καίριας σημασίας, που με περίεργο τρόπο είναι ‘αντι-αμερικανικό’: μια μορφή μοιρολατρίας, που αποδυναμώνει. Ο Jonathan Freedland μοιράζεται χαρακτηριστικά: “Μίλησα με έμπειρες πηγές στην Ουάσινγκτον για να ρωτήσω εάν, επιτέλους, η φρίκη της πρόσφατης σφαγής στην Uvalde θα παρακινούσε ενδεχομένως σε δράση. Όχι, ήταν η απάντηση. Φυσικά, κάθε πλευρά προβαίνει στις ίδιες τελετουργικές κινήσεις. Οι Δημοκρατικοί κάνουν συγκινητικές, στενάχωρες ομιλίες. Οι Ρεπουμπλικάνοι, στη συνέχεια, τους κατηγορούν ότι ‘πολιτικοποιούν’ την τραγωδία, προτιμώντας από την πλευρά τους να προσφέρουν ‘σκέψεις και προσευχές’ στα θύματα, πριν προτείνουν κάθε πιθανό διορθωτικό μέτρο, εκτός από το προφανές.”

#BREAKING: Several hours after #NRAconvention, Indivisible Houston board member @TheBenjaminHdz challenges Ted Cruz to support background checks & other measures during a dinner break at Uptown Sushi.#TedCruzHasBloodOnHisHands #TedCruzChildMassacre #TedCruzLovesDeadKids pic.twitter.com/NL5GAkKZ80

— Indivisible Houston (@indivisibleHOU) May 28, 2022

Ο γερουσιαστής με τους Ρεπουμπλικάνους Ted Cruz, που εκλέγεται στο Τέξας, για παράδειγμα, ζήτησε να τερματιστεί η απειλή, που συνιστούν… οι ξεκλείδωτες πίσω πόρτες στα σχολεία. Ένα μέλος του κινήματος ‘Αδιαίρετο Houston’ αντιπαρατέθηκε μαζί του για τις απόψεις του πάνω στο ζήτημα σε εστιατόριο σούσι.

bbc.com > με κόκκινο χρώμα τα χρήματα, που έχουν δαπανήσει ομάδες, οι οποίες τάσσονται υπέρ της οπλοκατοχής και με μπλε χρώμα τα αντίστοιχα, αισθητά μικρότερα ποσά ομάδων, που κάνουν καμπάνια για τον περιορισμό της, το διάστημα 2012-2020 / Υπογραμμίζεται, ακόμη, ότι ο κυβερνήτης του Τέξας Greg Abbott τον Ιούνιο του 2021 υπέγραψε νόμο, που επιτρέπει την οπλοφορία χωρίς άδεια ή εκπαίδευση. Η κίνηση υποστηρίχθηκε από την NRA.

Κανείς δεν φαίνεται να λαμβάνει ουσιαστικά υπόψη την ιδέα να καταστεί δυσκολότερο για έναν έφηβο σε σύγχυση να πάρει ένα αυτόματο όπλο στρατιωτικής κλίμακας. Η εύκολη εξήγηση για την άρνησή τους είναι τα χρήματα – ειδικά εκείνα, που κατευθύνονται σε πολιτικούς υπέρ της οπλοκατοχής από την Εθνική Ένωση Όπλων (National Rifle Association), της οποίας το ετήσιο συνέδριο με ομιλητή τον D. Trump έλαβε χώρα στο Houston, επίσης του Τέξας (27-29/05), με τη σφαγή στην Uvalde να μη θεωρείται λόγος αναβολής του. Όμως, το συγκεκριμένο επιχείρημα ίσως είναι πολύ ‘στερεότυπο’, σχολιάζει ο αρθρογράφος του theguardian.com.

Οι Ρεπουμπλικάνοι εξακολουθούν να αρνούνται να περάσουν ακόμη και τα πιο ήπια μέτρα ασφάλειας αναφορικά με την οπλοχρησία. H δυσάρεστη αλήθεια, σύμφωνα με τον ίδιο, δεν είναι τόσο ένα λόμπυ, που ασκεί πίεση στις πρωτοβουλίες τους, όσο οι ψηφοφόροι που επιθυμούν την οπλοκατοχή και μοιάζει να έχουν καταλήξει ότι εάν κάποιος πολιτικός τολμήσει να προτείνει την πολύ δημοφιλή κίνηση του να απαιτούνται καθολικοί έλεγχοι για το υπόβαθρο (background checks) – τη συναισθηματική αστάθεια και το ιστορικό βίας πριν την αγορά – έχει στην ουσία κάνει το πρώτο βήμα προς την κατάσχεση των όπλων τους. Το αντιλαμβάνονται σα μια αδιανόητη παραβίαση του δεύτερου άρθρου του Συντάγματος (second amendment), που αναγνωρίζει το δικαίωμα στην οπλοκατοχή.

'What are we doing?!'— Sen. Chris Murphy's reaction to the elementary school shooting in Uvalde, TX, is a must-watch pic.twitter.com/taC03sm4gC

— NowThis Impact (@nowthisimpact) May 24, 2022

Ο γερουσιαστής με τους Δημοκρατικούς Chris Murphy από το Connecticut ρωτούσε επίμονα τους συναδέλφους του στην αίθουσα της συνεδρίασης: “Τι κάνουμε; Τα παιδιά μας ζουν με τον φόβο κάθε φορά, που μπαίνουν στην αίθουσα για μάθημα μήπως είναι τα επόμενα. Γιατί περνάτε όλη αυτή την ταλαιπωρία και δαπανάτε τόσο χρόνο για να εκλεγείτε στη Γερουσία και να βάλετε τον εαυτό σας σε θέση εξουσίας; Καθώς το αιματοκύλισμα αυξάνεται και τα παιδιά μας τρέχουν για να σώσουν τη ζωή τους, σημαίνει ότι δεν κάνουμε τίποτα. Τι κάνουμε; Γιατί είστε εδώ, εάν όχι για να λύσουμε ένα πρόβλημα (που έχει καταστεί) τόσο υπαρξιακό όσο αυτό; Δεν είναι αναπόφευκτο. Τα συγκεκριμένα παιδιά δεν ήταν άτυχα. Κάτι τέτοιο συμβαίνει μόνο στη χώρα μας και πουθενά αλλού. Πουθενά αλλού τα μικρά παιδιά δεν πηγαίνουν στο σχολείο και σκέφτονται ότι ίσως τα πυροβολήσουν αυτή τη μέρα. Πουθενά αλλού οι γονείς δεν πρέπει να ρωτήσουν τα παιδιά τους, όπως εγώ, γιατί χρειάστηκε να κλειδωθούν στο μπάνιο και τα συμβούλευσαν να μείνουν σιωπηλά για πέντε λεπτά, στην περίπτωση που ένας κακός άνθρωπος έμπαινε στο κτίριο. Πουθενά αλλού δεν συμβαίνει αυτό, εκτός από εδώ, τις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής και είναι επιλογή, είναι επιλογή μας να το αφήνουμε να γίνεται. Τι κάνουμε; Στο δημοτικό σχολείο του San Diego της Καλιφόρνια, αφότου τα παιδιά γύρισαν στις τάξεις έπρεπε να υιοθετήσουν μια άσκηση, σύμφωνα με την οποία υπήρχε μια ‘ασφαλής λέξη’ που θα έλεγαν οι μαθητές, σε περίπτωση που άρχιζαν να έχουν άσχημες σκέψεις, εφιάλτες κατά τη διάρκεια της μέρας, σχετικά με όσα είχαν δει, ξαναζώντας το ότι προσπαθούσαν να περάσουν πάνω από τα σώματα των συμμαθητών τους καθώς έφευγαν. Σε μια τάξη η συγκεκριμένη λέξη ήταν ‘μαϊμού’ (monkey). Και ξανά και ξανά και ξανά μέσα στη μέρα, τα παιδιά σηκώνονταν όρθια και φώναζαν ‘monkey’. Και ο δάσκαλος θα έπρεπε να πάει στο παιδί, να βγουν από την τάξη, να συζητήσουν τι είχε ανακαλέσει και να δουλέψουν μαζί ό,τι δημιουργεί πρόβλημα. Τo Sandy Ηook δε θα είναι ποτέ ξανά το ίδιο. Αυτή η κοινότητα στο Τέξας δε θα είναι ποτέ ξανά η ίδια. Γιατί; Γιατί είμαστε εδώ, εάν όχι για να προσπαθήσουμε να διαβεβαιώσουμε ότι λιγότερα σχολεία, λιγότερες κοινότητες θα περάσουν όσα πέρασε το Sandy Hook και τώρα η Uvalde. Η καρδιά μας ραγίζει γι’ αυτές τις οικογένειες. Όσα δείγματα αγάπης, σκέψης και προσευχής κι αν στείλουμε, είμαι εδώ για να ικετεύσω, στην κυριολεξία γονυπετής, τους συναδέλφους για να βρούμε μια λύση σε αυτό το αδιέξοδο, δουλέψτε μαζί μας για να περάσουμε νόμους, που θα καθιστούν γεγονότα σαν αυτά όλο και λιγότερο πιθανά. Καταλαβαίνω ότι οι Ρεπουμπλικάνοι συνάδελφοί μου δεν συμφωνούν με όλα όσα υποστηρίζω, ωστόσο μπορούμε να καταλήξουμε σε ένα κοινό παρονομαστή. Υπάρχει χώρος, στον οποίο γίνεται να καταφέρουμε να συνεννοηθούμε. Αυτό ενδεχομένως να μη δύναται να εγγυηθεί ότι η Αμερική ποτέ ξανά δε θα ζήσει περιστατικό μαζικού πυροβολισμού. Ίσως να μη μειωθούν αμέσως στο μισό οι θάνατοι και δε θα λύσει από μόνο του το πρόβλημα της βίας, αλλά κάνοντας κάτι, τουλάχιστον θα σταματήσουμε να στέλνουμε αυτό το σιωπηλό μήνυμα έγκρισης σε όσους σκοτώνουν, των οποίων το μυαλό δε λειτουργεί σωστά και βλέπουν τα ανώτερα κλιμάκια της διοίκησης να μην κάνουν τίποτα – πυροβολισμό, μετά τον πυροβολισμό. Τι κάνουμε;”

με μπλε οι πολιτείες, που έχουν επιβάλλει κάποιους περιορισμούς στη χρήση μεγάλων όπλων και με πορτοκαλί όσες τα έχουν απαγορεύσει (bbc.com)

bbc.com > ‘Πώς αισθάνονται οι Αμερικανοί για τη νομοθεσία σχετικά με την οπλοκατοχή’: με διαχρονικά στοιχεία και μέχρι τον Οκτώβριο του 2021, το 52% θα την επιθυμούσε αυστηρότερη, το 35% να μείνει ως έχει και ένα 11% λιγότερο αυστηρή

Και οι Δημοκρατικοί δε φαίνεται να στηρίζουν κάτι παρόμοιο, με εκείνο που έφεραν εις πέρας η Βρετανία και η Αυστραλία μετά από περιστατικά μαζικών πυροβολισμών, δηλαδή τη σχεδόν καθολική απαγόρευση των όπλων. Δεν έχει σημασία, γράφει κάπως δηκτικά ο Jonathan Freedland, το ότι είναι δύσκολο να πιστέψει κανείς πως οι συντάκτες του Συντάγματος ήθελαν να επιτρέψουν σε ‘διαταραγμένους’ έφηβους να έχουν πρόσβαση σε όπλα, που έχουν τη δυνατότητα να σκοτώσουν μαζικά σε δευτερόλεπτα. Αυτό το επιχείρημα με τα καταστροφικά αποτελέσματα, συνδυαζόμενο με την ‘ιερότητα’ που αποδίδεται στο δεύτερο άρθρο και στο Σύνταγμα το ίδιο, έχει ‘ακινητοποιήσει’ όσους πολιτεύονται με τους Ρεπουμπλικάνους.

Scott Olson, Getty Images, nytimes.com

‘Tα σχολεία μας δε θα έπρεπε να είναι κοιμητήρια’ – ‘Προστατέψτε την κοινότητά μου, Προλάβετε μια νέα αιματοχυσία’ / Reuters

Η εναντίωσή τους είναι σημαντική γιατί ο λόγος τους έχει πολύ μεγαλύτερη εμβέλεια απ’ αυτή, που καταδεικνύει ο αριθμός των ψήφων που συγκεντρώνουν. Στο αμερικανικό σύστημα, κάθε πολιτεία εκλέγει δύο γερουσιαστές, ανεξάρτητα από το πόσοι – πολλοί ή λίγοι – κατοικούν εκεί. Αυτό συνεπάγεται ότι εκείνες που είναι κυρίως αγροτικές, με εντονότερη παρουσία του λευκού στοιχείου στον περιορισμένο αριθμό ψηφοφόρων και σκληρές απόψεις αναφορικά με την οπλοκατοχή είναι σα να ασκούν ένα αποτελεσματικό βέτο σε εκείνες, που είναι πολυπληθείς, ποικιλόμορφες, αστικές, των οποίων οι εκατομμύρια ψηφοφόροι ζητούν απεγνωσμένα μέτρα γύρω από την ασφάλεια των όπλων. Έτσι εξηγείται το ότι, ακόμη και μικρής εμβέλειας προτάσεις, που διαδέχθηκαν τα παρόμοια γεγονότα σε δημοτικό σχολείο στο Sandy Hook του Connecticut το 2012, δεν επικυρώθηκαν από τη Γερουσία. Γι’ αυτό και είναι τόσο πολλοί οι απαισιόδοξοι σχετικά με την προοπτική αλλαγής πορείας.

Κάποιοι άλλοι, που προσπαθούν να μη χάσουν την ελπίδα, επιμένουν ότι με την Εθνική Ένωση Όπλων σε αδύναμη θέση (NRA) είναι η σωστή στιγμή για να αναληφθούν πρωτοβουλίες, όπως η διοργάνωση Πορείας προς την Ουάσινγκτον ενός εκατομμυρίου γονιών και παιδιών ή η απαίτηση προς τους χρηματοδότες των Ρεπουμπλικάνων να τη σταματήσουν, μέχρι οι τελευταίοι να αναλάβουν δράση ή η πιθανότητα να θέσουν το ζήτημα σε ανώτατο επίπεδο ξένοι ηγέτες. Η Γερουσία είχε απαγορεύσει τα αυτόματα τουφέκια το 1994, αν και στη συνέχεια επέτρεψε την άρση της, μην ανανεώνοντάς την με την παρέλευση δεκαετίας. Αφού το έκαναν μια φορά, μπορούν να το επαναλάβουν, υποστηρίζει ο Jonathan Freedland. Ωστόσο, εκφράζεται ο φόβος ότι οι παραπάνω ασυμβίβαστες με την παρούσα κατάσταση φωνές, είναι μειοψηφικές. Οι περισσότεροι φαίνεται να πιστεύουν ότι o τρόπος, που ασκείται η πολιτική στην Αμερική, την έχει καταδικάσει να υπομένει μια μοίρα, που ο υπόλοιπος δημοκρατικός κόσμος απέφυγε. Πέρα από τη θανάσιμη απειλή, που αντιπροσωπεύει για τους πολίτες, αυτή η απόγνωση, η αίσθηση ότι η πολιτική προσπάθεια είναι μάταιη και η αλλαγή αδύνατη, θέτει σε κίνδυνο τη δημοκρατία και την ίδια την αίσθηση της ταυτότητας της χώρας.

Το ότι όλο αυτό εκπορεύεται από το Σύνταγμα – το δεύτερο άρθρο και το πώς έχει σχεδιαστεί να λειτουργεί η Γερουσία – μοιάζει με πικρή ειρωνεία. Το πνεύμα της Αμερικανικής Επανάστασης, που έγινε προσπάθεια να χωρέσει σε ένα κείμενο, ήταν να σφυρηλατηθεί μια κοινωνία, η οποία θα μπορούσε να φτιάξει τον κόσμο εκ νέου και θα ανταποκρινόταν στο παρόν, αδέσμευτη από τους περιορισμούς του παρελθόντος. Ο γεννημένος στην Αγγλία, Αμερικανός θεωρητικός της πολιτικής και επαναστάτης Thomas Paine, συγγραφέας της ‘Κοινής Λογικής’ (Common Sense, 1776) και της ‘Αμερικανικής Κρίσης’ (1776-1783) στην αρχή της Επανάστασης (1765-1791), έχει επισημάνει ότι οι συνθήκες διαφοροποιούνται από γενιά σε γενιά: “Καθώς η κυβέρνηση είναι για όσους ζουν και όχι για τους νεκρούς, μόνο οι ζωντανοί έχουν δικαιοδοσία πάνω της.” Η Αμερική σήμερα, σημειώνει συμπερασματικά ο Jonathan Freedland, θυσιάζει τους πολίτες της στο όνομα όσων πέθαναν πριν δύο αιώνες, προσφέρει τους νέους της για να εξευμενίσει τα φαντάσματα μιας περασμένης εποχής, προδίδοντας τα ιδρυτικά της ιδανικά.

Πηγές: Jonathan Freedland, theguardian.com, bbc.com