By Ο Δ. Κουτσούμπας στο σπίτι του Fr. Engels, ο γιος του Ν. Μπελογιάννη και ο Ν. Ζαχαριάδης θύτης και θύμα
Σε Καναδά και ΗΠΑ βρέθηκε από τις 21 έως τις 27 Απριλίου ο Δ. Κουτσούμπας.
Στο Τορόντο είχε συνάντηση με τη γενική γραμματέα του Κομμουνιστικού Κόμματος Καναδά Liz Rowley (23/04), στην οποία χάρισε το λεύκωμα του Γ. Φαρσακίδη για τη Μακρόνησο.
902.gr
Σε ομιλία του στη Λέσχη Φίλων του κόμματος στη Νέα Υόρκη σημείωσε: “Οι Έλληνες μετανάστες στις ΗΠΑ έχουν βάλει ανεξίτηλη τη σφραγίδα τους στην ανάπτυξη του εργατικού κινήματος αυτής της χώρας, με συμμετοχή σε μαχητικές απεργίες, εκεί που έβγαινε ο ‘βασιλιάς άνθρακας’ και έχουν δώσει ηρωικές μορφές της ταξικής πάλης, που έφτασαν μέχρι την υπέρτατη θυσία, όπως ο Λούης Τίκας από την Κρήτη.”
Επισκέφθηκε μέλη του σωματείου της πολυεθνικής Amazon και τον ιδρυτή του Chris Smalls (Amazon Labor Union) στα γραφεία τους στο Staten Island. Είχε την ευκαιρία να ενημερωθεί “για τη δράση του σωματείου, τον πόλεμο που δέχονται από την εργοδοσία στη συνεχή τους πάλη για καλύτερους μισθούς κι ενάντια στη φοβερή εντατικοποίηση, δουλεύοντας σε εγκαταστάσεις χτισμένες σα φυλακές, που δε διαθέτουν εξαερισμό, χωρίς καν δικαίωμα για αναρρωτική άδεια πέρα από δέκα ώρες τον χρόνο και για την προσπάθεια να οργανωθούν ακόμη περισσότεροι στο συνδικάτο – το οποίο αριθμεί πάνω από 8.000 μέλη μόνο στην εγκατάσταση του αεροδρομίου JFK και τις υπόλοιπες δυσκολίες, που αντιμετωπίζουν σε μια εταιρεία, η οποία έχει επίσημη πολιτική να αλλάζει πολιτική όποτε θέλει, με συνεχείς απαγορεύσεις στη δράση τους”.
eurokinissi
eurokinissi
Ο Δ. Κουτσούμπας συνέχισε την περιοδεία του στη Γερμανία, ξεκινώντας από το πρώην ναζιστικό στρατόπεδο συγκέντρωσης στο Νταχάου στις 9 Μάη, ημέρα της αντιφασιστικής νίκης των λαών απ’ όπου δήλωσε: “Τιμούμε τον αγώνα εκατοντάδων χιλιάδων, εκατομμυρίων κομμουνιστών, αγωνιστών, όλων των εθνικοτήτων ανάμεσά τους συμπατριώτες μας Έλληνες, που έπεσαν κάτω από το βόλι του φασισμού ή σάπισαν στα κρεματόρια, στα κάτεργα του Νταχάου. Εβραίοι, Σοβιετικοί πολίτες, 4.000 εκτελεσμένοι εδώ σε αυτό τον χώρο, ενώ 20.000.000 έδωσαν τη ζωή τους στον αγώνα ενάντια στον χιτλερισμό, τον φασισμό, τον ιμπεριαλισμό. Ανάμεσα σε αυτούς για τέσσερα χρόνια βρέθηκε ο γενικός γραμματέας της ΚΕ του ΚΚΕ, ο Νίκος Ζαχαριάδης, μια εμβληματική προσωπικότητα του ελληνικού και διεθνούς εργατικού και κομμουνιστικού κινήματος. Θα περάσουμε από τον στρατώνα όπου βρισκόταν, όπως και απ’ όλα τα υπόλοιπα μνημεία αυτής της μεγάλης τραγωδίας τότε, αλλά που κατέληξε σε μεγάλη αντιφασιστική νίκη των λαών, με το να ‘μπήγεται στην καρδιά του φασιστικού τέρατος’ η κόκκινη σημαία, το κόκκινο σφυροδρέπανο. Αυτά τιμάμε, οι παλιότερες γενιές να τα θυμούνται, οι νεότερες να τα μαθαίνουν και να γίνονται διδάγματα και για το παρόν και το μέλλον. Η θεωρία των δύο άκρων της ΕΕ, που ταυτίζει τον φασισμό με τον κομμουνισμό, είναι ανιστόρητη, απαράδεκτη, είναι αυτή που θεριεύει και δίνει τροφή στο ‘αυγό του φιδιού’, τον φασισμό.”
Αναφέρθηκε και στο ζήτημα των γερμανικών αποζημιώσεων και επανορθώσεων: “Θα ήθελα να πω από εδώ, αυτό τον ιερό χώρο ότι συνεχίζουμε με όλες μας τις δυνάμεις να διεκδικούμε τις γερμανικές αποζημιώσεις και επανορθώσεις από το γερμανικό κράτος και για το αναγκαστικό κατοχικό δάνειο και για τις τεράστιες καταστροφές σε υποδομές στη χώρα μας και για τα χιλιάδες θύματα του γερμανικού φασισμού των κατακτητών, αλλά και για την επιστροφή της ληστείας, που έκαναν στην Ελλάδα των μεγάλων και σπουδαίων αρχαιολογικών θησαυρών.”
Στις 11/05 επισκέφθηκε το σπίτι του θεμελιωτή μαζί με τον Μαρξ της επαναστατικής θεωρίας του διαλεκτικού και ιστορικού υλισμού Friedrich Engels στην περιοχή του Βούπερταλ, Μπάρμεν.
902.gr
Όπως μετέφερε το 902.gr, το κτίριο όπου φιλοξενείται το μουσείο βρίσκεται λίγο δίπλα από το σπίτι, στο οποίο γεννήθηκε και μεγάλωσε ο Fr. Engels – καταστράφηκε από τους βομβαρδισμούς στη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Αποτελεί μέρος του περίφημου συνόλου κατοικιών ύστερου μπαρόκ, που ανήκε στον προπάππου του φιλόσοφου – επιχειρηματία κλωστοϋφαντουργίας Johann Caspar Engels και χτίστηκε το 1775 από τον αρχιτέκτονα Eberhard Haarmann τον πρεσβύτερο.
Στον εξωτερικό του χώρο δεσπόζει το άγαλμα του εργάτη, που σπάει τα δεσμά.
902.gr
Στην είσοδο του χώρου σήμερα βρίσκεται το άγαλμα του Fr. Engels, από τον γλύπτη Gerhard Thieme. Δόθηκε ως δώρο στην πόλη του Βούπερταλ το 1987, με αφορμή την επίσκεψη του ηγέτη της Λαϊκής Δημοκρατίας Γερμανίας, Erich Honecker.
Το εργοστάσιο και οι κατοικίες της οικογένειας Kaspar Engels μαζί με τους χώρους λεύκανσης σχηματίζουν σχεδόν μια μικρή ημικυκλική ‘πόλη’. Περιλάμβανε περίπου σαράντα κτίρια, εγκαταστάσεις παραγωγής, κήπους, δύο λευκαντήρια, λάκκους ασβέστη, εγκαταστάσεις παραγωγής ποτάσας, ξηραντήρια και μαγειρεία, ένα αγρόκτημα με πλινθοκεραμοποιείο και ένα σχολείο για τα παιδιά των οικιακών τεχνιτών.
Η εταιρεία Caspar Engels Söhne παρήγαγε εξειδικευμένες δαντελένιες κορδέλες, που μπορούν να χαρακτηριστούν ως τα κλασικά είδη Barmer της στενής κορδελοπλεκτικής.
902.gr
Αυτό το αστικό περιβάλλον μέσα στο οποίο μεγάλωσε, απαρνήθηκε ο μετέπειτα ηγέτης του προλεταριάτου, αφού όπως χαρακτηριστικά έγραφε στις αναμνήσεις της η Eleanor Marx: ‘Ποτέ δε γεννήθηκε σε μια τέτοια οικογένεια γιος που να ξεστράτισε τόσο πολύ.’
902.gr
902.gr
Τα νεανικά του κείμενα, τα οποία συναντά ο επισκέπτης, όπως ένα απόκομμα από άρθρο του στην εφημερίδα Telegraph für Deutschland υπό το ψευδώνυμο Friedrich Oswald αποκαλύπτουν την κριτική του ματιά στις βαθιές κοινωνικές και τεχνικές αλλαγές του καιρού του. Αλλά και τις καλλιτεχνικές ανησυχίες του, όπως αποτυπώνονται στις καρικατούρες, που συνήθιζε να εντάσσει στα γράμματά του σε φίλους και οικογένεια, στο απόσπασμα από το Λιμπρέτο του Cola die Rienzi, εμπνευσμένο από τη λαϊκή εξέγερση στη Ρώμη του 1347, το οποίο κατά πάσα πιθανότητα συνέθεσε στα χρόνια της παρουσίας του στη Βρέμη, όπου αποκτούσε πρακτική εμπειρία σε μια εμπορική εταιρεία. Ασχολήθηκε, επίσης, με λογοτεχνικές δραστηριότητες.
Μέσα από το εντυπωσιακό δωμάτιο μουσικής – η οικογένεια Engels ήταν ιδιαίτερα μουσικόφιλη, με τον καθένα να παίζει από δύο-τρία όργανα – ο επισκέπτης οδηγείται στον πρώτο όροφο του κτιρίου, αφιερωμένου στην κομμουνιστική δράση του Fr. Engels, που αποτυπώνεται σε μια σειρά από σπάνια κειμήλια και ντοκουμέντα:
– Ένα απόσπασμα από την τελευταία έκδοση της Neue Rheinische Zeitung, ιδρυθείσα το 1848 από τον Μαρξ και τον Έγκελς μαζί με τον εκδότη Heinrich Bürgers, με καθημερινή κυκλοφορία από 1η Ιούνη του 1848 ως 19η Μάη 1849, τυπωμένο με κόκκινο μελάνι.
– Κλωστές από το εργοστάσιο της οικογένειας στο Μάντσεστερ, όπως κι ένα απόσπασμα από το έργο του ‘Η κατάσταση της εργατικής τάξης στην Αγγλία’, έκδοση του 1848.
– Ένα μαχαίρι από την προσωπική συλλογή του, δώρο των Bebel, Liebknecht και Singer, με την αφιέρωση: ‘Χαιρόμαστε που στα 70ά σου γενέθλια παρέμεινες κόκκινος’.
Λίγο πιο κάτω το απόσπασμα από την εφημερίδα Vorwärts για τον θάνατο του Ένγκελς στις 5 Σεπτέμβρη 1895. Μερικές μέρες μετά, στις 27 Σεπτέμβρη οι στάχτες του, σύμφωνα με την επιθυμία του, σκορπίστηκαν στη θάλασσα από τους Eleanor Marx, Edward Aveling και Friedirch Leßner.”
902.gr
Την ξενάγηση του Στ. Κασσελάκη στο Μουσείο Μπελογιάννη στην Αμαλιάδα σχολίασε αρνητικά με σποτ η ΚΝΕ.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Το KKE είχε παραχωρήσει για τα εγκαίνια της μετατροπής της οικίας Μπελογιάννη σε Μουσείο (2017) τα γάντια του, τη θήκη και το πιστόλι του, τύπου Walther του 1938 – το οποίο ωστόσο στη συνέχεια πήρε πίσω επικαλούμενο λόγους ασφαλείας, ενώ υποστήριξε ότι το 80% των εκθεμάτων προέρχεται από το αρχείο του.
Ο γιος του Νίκου Μπελογιάννη, που είχε εκτελεστεί στις 30 Μαρτίου του 1952 στο Γουδή ξημερώματα Κυριακής και της Έλλης Παππά σε συνέντευξη στον Γιάννη Χατζηγεωργίου για τον Φιλελεύθερο (31/03/2019 – πέθανε το 2020) είχε ασκήσει κριτική στο ΚΚΕ για το ότι έστειλε στην κηδεία της μητέρας του στεφάνι με λευκά χρυσάνθεμα, αντί για κόκκινα γαρύφαλλα θεωρώντας τη ρεβιζιονίστρια. Ο ίδιος έδειξε ως υπαίτιους για τον θάνατο του πατέρα του το Ν. Ζαχαριάδη και τη Φρειδερίκη.
“Στο σαλόνι του διαμερίσματος του πέμπτου ορόφου μιας μεσοαστικής πολυκατοικίας στου Ζωγράφου (μέσα στο σπίτι, στο οποίο κάποτε έμενε μαζί με τη μητέρα του, την αγωνίστρια της Αριστεράς, Έλλη Παππά) επάνω σε μία κολόνα, στα αριστερά της πόρτας εισόδου, είναι το πολυφωτογραφημένο πορτραίτο του Πάμπλο Πικάσο για τον ‘άνθρωπο με το γαρύφαλλο’.
– ‘Είναι το αυθεντικό;’ – στην πίσω πλευρά του βρίσκεται το ιδιόχειρο σημείωμα του ζωγράφου.
Όχι, όχι. Το αυθεντικό είναι πολύ μικρότερο σε μέγεθος και ανήκε σε μια σειρά, που έφτιαχνε ο Πικάσο με θύματα διάφορων καθεστώτων – μεταξύ αυτών, δύο Βάσκοι που είχε εκτελέσει ο Φράνκο, ένας Αλγερινός που είχαν εκτελέσει οι Γάλλοι και ο πατέρας μου. Η μόνη μαρτυρία, που έχουμε για το αυθεντικό είναι απ’ τον Βασίλη Βασιλικό, που έλεγε ότι το είχε δει στο μπουντουάρ της Σιμόν Σινιορέ, παλαίμαχης ηθοποιού, σταλινικιάς μέχρι το κόκκαλο, συζύγου του Υβ Μοντάν. Έκτοτε θα πέρασε σε κάποιον από τους κληρονόμους της, αλλά ουσιαστικά δεν έχουμε ιδέα πού βρίσκεται και δεν μπορούμε καν να το πλησιάσουμε ή να το φωτογραφίσουμε.
– Πώς και γίνατε χημικός μηχανικός – ενώ, υποθέτω, θα μπορούσατε να κάνατε μία λαμπρή τρόπον τινά ‘καριέρα’ στην ελληνική Βουλή;
Δηλαδή τι; Να γίνει μια δυναστεία της Αριστεράς; Και μόνο στη σκέψη είναι αποκρουστικό! Να γίνω ένας Γιωργάκης ή ένας Κούλης; Προς Θεού! Θα ήταν απεχθές…
– Δεν το σκεφτήκατε ποτέ;
Ούτε κατά διάνοια! Ήδη, από τα δεκατρία μου χρόνια, είχα αποφασίσει πως θα γίνω χημικός.
– Άλλοι θα ‘αξιοποιούσαν’ αυτό το επώνυμο…
Ναι, φυσικά. Εγώ δεν ήθελα να κάνω τέτοιο πράγμα – ήξερα πως η πολιτική είναι σκέτη μπόχα. Όπως, επίσης, δεν ήθελα να ασχοληθώ ούτε με τη συγγραφή, ούτε με τη δημοσιογραφία – για να μη γίνονται συγκρίσεις.
– Οι γύρω σας δε σας έλεγαν ‘Εσύ, που είσαι γιος ενός ήρωα της Αριστεράς…’;
Οι γύρω μου είχαν ενθουσιαστεί, που το παιδί βρήκε τον δρόμο του τόσο γρήγορα, έβλεπαν πως στις θετικές επιστήμες τράβαγα καλά, οπότε γιατί να πούνε κάτι άλλο;
– Οι αριστεροί φίλοι της θείας σας, της Διδώς Σωτηρίου δεν αποζητούσαν τον ‘συνεχιστή’;
Ό,τι κι αν έλεγαν οι διάφορες θείτσες, του τύπου ‘Παιδάκι μου, να γίνεις σαν τον πατέρα σου και να τον ξεπεράσεις!’, εγώ δεν υπήρχε περίπτωση να τις ακούσω. Εννοώντας όλων των ειδών τις ‘θείτσες’.
– Πώς αντιδρούσατε όταν σας έλεγαν κάποιοι πως είστε ‘γιος ήρωα’;
Κάπως ενοχλημένος. Σα να τους έλεγα: ‘Μήπως είμαι κι εγώ εδώ; Πρέπει να είμαι εντελώς ετερόφωτος; Μήπως υπάρχω κι εγώ;’
– Είχατε και τ’ όνομά του
Αυτό είναι παράδοση στην Ελλάδα. Όταν ο πατέρας πεθάνει πριν από τη βάφτιση του παιδιού, το ‘χουμε να βαφτίζεται το παιδί με τ’ όνομά του. Κανονικά, είχε πει ο ίδιος, ήθελε να με βγάλουνε Βίκτωρα. Αλλά η γιαγιά μου, η μάνα του, είχε πει ‘Όχι, το παιδί θα βγει Νίκος!’. Υποτίθεται πως κρατά τη συνέχεια…
– Τι ήταν στην παιδική σας ηλικία ο πατέρας σας;
Ήτανε ό,τι πιο σεβαστό. Αλλά εγώ, από εκεί κι έπειτα, πήρα τον δικό μου δρόμο, αφοσιωμένος στις σπουδές και τη δουλειά μου.
– Ήταν σαν ‘βάρος’ στη ζωή σας αυτό το όνομα;
Ναι. Συνέχεια.
– Δηλαδή;
Στη δεκαετία του ’60 ήτανε ‘πρόβλημα’, με τους χαφιέδες έξω απ’ το σπίτι να παρακολουθούν. Στο σχολείο, άλλοι καθηγητές με κατατρέχανε, άλλοι έδειχναν πως συμπαρίστανται. Μετά έγινε η Χούντα και εκεί ήταν ένα γερό ‘πρόβλημα’. Κι ύστερα, έγινε το ανάποδο – ξεκίνησαν οι πιέσεις απ’ τ’ Αριστερά: ‘Παιδάκι μου, να γίνεις σαν τον πατέρα σου!’. Μιλάμε για γερές πιέσεις από τον Περισσό, στις οποίες δεν υπήρχε περίπτωση να ανταποκριθώ, γιατί είχα ξεκαθαρίσει τη θέση μου απέναντί τους – δεν ήθελα ούτε να τους ξέρω!
– Τόσο πολύ;
Θεωρούσα πως είχαν στρεβλώσει οποιαδήποτε αριστερή αξία. Πως της άλλαξαν τα φώτα.
– Δεν ήσασταν ποτέ ενεργό μέλος του ΚΚΕ;
Όχι. Εγώ ήμουνα στο ΚΚΕ Εσωτερικού, στην Ανανεωτική Αριστερά. Όταν με ρωτάνε, καλή ώρα όπως εσείς, απαντώ πως ‘Εγώ ανήκω στη μη παρωπιδιφόρο Αριστερά’. Να βάλω, λοιπόν, ένα ζευγάρι παρωπίδες και να πάω στον Περισσό, να με βάλουν σε ένα χρυσό κλουβί και να με περιφέρουν ανά την ύπαιθρο για να με βλέπει το κοινό και να με χειροκροτά, θα μου ήταν απεχθές! Βέβαια, θα το εξαργύρωνα πολύ ωραία: βουλευτιλίκια, λιμουζίνες, μετά θα πήγαινα στο ΠΑΣΟΚ να βολευτώ πολύ ωραία, ύστερα στην Ευρωβουλή, τέλεια όλα. Λυπάμαι, όχι! Όλα αυτά θα μου ήταν αηδιαστικά!
– Όταν λέγατε το ονοματεπώνυμό σας υποθέτω πως οι περισσότεροι θα σας αντιμετώπιζαν, αν όχι με θαυμασμό, τουλάχιστον με σεβασμό…
Μπα, μην το λέτε. Μία φορά, για παράδειγμα, στη Νάουσα, μου έκανε ένας ‘Να, έτσι θα σου στρίψουμε το λαρύγγι!’. Σπάνια, βέβαια, συναντούσα ακραίες αντιδράσεις.
– Έχετε μνήμες μέχρι τα τρία σας χρόνια, που βρισκόσασταν μαζί με τη μητέρα σας, την Έλλη Παππά μέσα στις φυλακές, στον Πειραιά;
Ελάχιστες. Θυμάμαι μόνο το τρένο να σφυρίζει, δίπλα ακριβώς, κι εμένα να το φοβάμαι. Θυμάμαι, επίσης, γυναίκες τριγύρω να φωνάζουν. Τίποτε παραπάνω.
– Πώς και άφησαν ένα παιδί μέχρι τα τρία του μέσα σε μία φυλακή;
Τόσο ήταν το όριο, που το παιδί έπρεπε να ζει μαζί με τη μητέρα του. Μετά έπρεπε να με πάρει κάποιος. Κι έτσι με πήρε και με μεγάλωσε η θεία μου, μέχρι τα δώδεκά μου, οπότε και αποφυλακίστηκε η μητέρα μου.
– Η θεία σας, η Διδώ Σωτηρίου…
Ακριβώς.
– Από τα τρία μέχρι τα δώδεκά σας χρόνια επισκεπτόσασταν συχνά τη μητέρα σας, μέσα στη φυλακή;
Επιτρεπόταν μία φορά στις δεκαπέντε μέρες.
– Τόσο αραιά;
Ναι.
– Πώς εκφραζόσασταν απέναντί της στη φυλακή; Με παράπονο;
Έπρεπε να της πω όλα όσα είχαν συμβεί μέσα στο δεκαπενθήμερο. Εκείνη δεν είχε πολλά πράγματα να πει, ρώταγε συνέχεια.
– Ανυπομονούσατε να τη δείτε ή είχε γίνει πια ρουτίνα;
Είχε γίνει πια ρουτίνα. Τη στείλανε στις φυλακές Αβέρωφ μετά, κι έτσι μας ήταν και πιο εύκολο να πηγαίνουμε.
– Η ίδια τι σας έλεγε για τη ζωή της στη φυλακή;
Η ζωή στη φυλακή ήτανε κάτι τόσο φρικτό, ως προς το ότι έπρεπε να συνυπάρχεις με κόσμο, που δεν ήθελες ούτε να τον βλέπεις. Κόσμο, που ήταν έτοιμος να σου την ανάψει, να σε καταστρέψει, να σε εξοντώσει διανοητικά, με κάθε τρόπο. Ήταν ένας ψυχικά ταλαιπωρημένος άνθρωπος η μητέρα μου – και πριν και μετά από όλη την αντιμετώπιση. Ήταν, επίσης, ανεπιθύμητη – και στους μεν και στους δε.
– Ουσιαστικά εσείς ‘γλιτώσατε’ τη ζωή της μαμάς σας και δεν την εκτέλεσαν, αφού η ύπαρξη ενός παιδιού διασφάλισε τη σωτηρία της…
Ναι. Ναι. Ήμουνα ήδη επτά μηνών όταν εκτέλεσαν τον πατέρα μου… Αν και η ίδια η μητέρα μου ήθελε να την εκτελέσουν!
– Προσπαθήσατε, μετά τα δώδεκά σας να αναπληρώσετε το κενό με τη μαμά σας ή δεν αναπληρωνόταν πια, έχοντας χάσει ‘επεισόδια’ από τη ζωή σας;
Όχι απλώς επεισόδια, όλη τη σειρά είχα χάσει. Όταν παραλαμβάνεις έναν πιτσιρικά στα δώδεκά του πια, είναι ήδη διαμορφωμένος χαρακτήρας. Θυμάμαι ότι ακόμη και μέσα στη φυλακή, στα οκτώ, στα εννιά μου, η Έλλη μου έφτιαχνε κάτι ωραία βιβλιαράκια, κομψοτεχνήματα – καλλιτεχνικά αριστουργήματα! Και μου τα έδινε με όλη της τη χαρά! Αλλά ήτανε πολύ έξω από εμένα. Μου έδινε ένα, που αφορούσε τις εθνικές φορεσιές για παράδειγμα, όταν εγώ διάβαζα Ιούλιο Βερν. Ήμασταν σε άλλο μήκος κύματος…
– Σε ποιες στιγμές σας έλειπε η μαμά σας;
Νομίζω σε καμμία.
– Σας κάλυπτε απόλυτα η Διδώ;
Ναι. Έτσι κι αλλιώς, η Διδώ κοιτούσε να καλύψει την έλλειψη, το κενό. Ήταν εξαιρετική ως αυτοσχέδια μητέρα. Υπερπροστατευτική και συνεχώς αγχωμένη, διότι η ταλαίπωρη Διδώ δεν ήθελε – συνειδητά – ούτε παιδί, ούτε κατοικίδιο γιατί ήθελε να ασχολείται με τη δημοσιογραφία, να κάνει ταξίδια, να γράφει. Και ξαφνικά, της προέκυψε ένας πιτσιρικάς – και μάλιστα ‘επώνυμος’ μέσα στην Αριστερά – και με όλο το κόμμα πάνω απ’ το κεφάλι της να βλέπει αν με μεγαλώνει ‘σωστά’ – όπου το ‘σωστά’ ο καθένας το ερμήνευε κατά βούληση.
– Την ήλεγχαν;
Την κριτικάρανε. Ήταν έτοιμοι να της κάνουν εξοντωτική κριτική, για το πώς με μεγαλώνει! Έκανε ό,τι καλύτερο μπορούσε… Κι αν μη τι άλλο, μου μετέδωσε και πνεύμα. Θυμάμαι ανθρώπους του πνεύματος να μπαινοβγαίνουν μέσα στο σπίτι – τον Βάρναλη, τη Γαλάτεια Καζαντζάκη, τον Τάσο Βουρνά, την Άλκη Ζέη, που με τη θεία μου αλληλολατρευόντουσαν, πολλούς…
– Πώς ήταν η καθημερινότητά σας μαζί με τη θεία σας;
Εκτός από υπερπροστατευτική, ήταν και υπερταϊστική (γελάει). Όταν δεν έγραφε, ήταν στην κουζίνα και μου έφτιαχνε υπέροχα πράγματα – έφτιαχνε την πιο ωραία σμυρναίικη κουζίνα, που μπορεί να φανταστεί κανείς, κι έτσι ήμουνα συνεχώς με σουτζουκάκια, με γιουβαρλάκια, με ωραία ψάρια φτιαγμένα. Και φυσικά, το καλοκαίρι, από τέλη Ιουνίου ως προχωρημένο Σεπτέμβριο, ήμασταν στην Αίγινα, όπου νοικιάζαμε ένα δωματιάκι με την τουαλέτα κάτω, βρυσάκι για πλύσιμο, με το νερουλά να φέρνει το νερό και με θέα απέναντι, στο Αγκίστρι. Παράδεισος! Η Διδώ θυμάμαι ότι έγραφε δώδεκα ώρες τη μέρα, κι αυτό για μένα σήμαινε ότι θα τριγύρναγα με το ποδήλατο, θα έκανα βουτιές συνεχώς, θα έπαιζα όλη μέρα – ήταν αριστούργημα! Η Διδώ με είχε, επίσης, και ως ακροατήριο, επειδή ήταν και ακουστικός τύπος, κι έτσι από πολύ πιτσιρικά, από τα οκτώ μου, μου διάβαζε ό,τι είχε γράψει αρχίζοντας από το ‘Οι νεκροί περιμένουν’. Ήθελε να ακούω… Ρουφούσα ό,τι μου διάβαζε, αλλά δεν ήξερα ακόμη να κάνω παρατηρήσεις. Τώρα που κοιτάμε το αρχείο της, θυμάμαι πράγματα που μου είχε διαβάσει τότε και που δεν είχαν ενσωματωθεί στο βιβλίο, γιατί αλλιώς θα έβγαινε πολύ μεγάλο.
– Σας έλειπε η παρουσία του πατέρα σας στη ζωή σας;
Κάτι που δεν έχεις γνωρίσει, δε σου λείπει! Αν τον είχα γνωρίσει και είχε πεθάνει μετά, ναι, θα μου έλειπε. Γιατί θα ήξερα πώς είναι να ζεις με έναν πατέρα. Αλλά αυτό, εγώ δεν το ήξερα. Δεν είχε νόημα. Αν δεν το δεις στην καθημερινότητά του το πράγμα… Και πού ξέρουμε, όμως, πόσο καταπιεστικός μπορεί να ήταν, για παράδειγμα;
– Ήταν ένα ‘φάντασμα’ ο μπαμπάς σας για σας;
Προσπάθησαν οι κοντινοί μου άνθρωποι να μη μου το κάνουν ‘φάντασμα’ και να ζω μ’ αυτό. Μόνο όταν προσπαθούσαν να μου το επιβάλουν οι παραέξω, οι εκτός σπιτιού, γινόταν τέτοιο – αλλά είχα πια τις σπουδές μου, τη δουλειά μου, ήμουν σε τελείως άλλο χώρο, με άλλες παραστάσεις στη ζωή, οπότε ήταν δύσκολο πια.
– Από αφηγήσεις της θείας σας και της μητέρας σας, τι σας έλεγαν για τον χαρακτήρα του μπαμπά σας;
Ήταν ο διανοούμενος της Αριστεράς, το πιο φωτισμένο πνεύμα, που απλώς προέτρεξε της εποχής του πάρα πολύ. Και, φυσικά, ήταν ανεπιθύμητος σε όλους γι’ αυτό τον λόγο – και στη Δεξιά και στην Αριστερά.
– Η συνύπαρξή σας, αργότερα, αφότου αποφυλακίστηκε και η μητέρα σας, με τις δύο αυτές γυναίκες, ήταν δύσκολη;
Μεταξύ τους είχαν και διαφωνίες. Αλλά, όχι, δύσκολη δεν ήταν. Κάποια στιγμή, η Διδώ αγόρασε ένα σπιτάκι στα Άνω Ιλίσια και φύγαμε από τον Χολαργό, με την Έλλη μέναμε στο Πεδίον του Άρεως και αργότερα αγόρασε η μητέρα μου αυτό το σπίτι εδώ, στου Ζωγράφου. Μέναμε κοντά με τη Διδώ, με τα πόδια ένα εικοσάλεπτο.
– ‘Έλλη’ τη λέγατε, όχι ‘μαμά’;
Δε θυμάμαι πώς την έλεγα.
– Μεγαλώνοντας πια, σας αφηγούταν ιστορίες μέσα από τη φυλακή;
Γενικά, δεν ήθελε η ίδια να τα θυμάται. Ήταν τόσο φρικτό το κλίμα μεταξύ των γυναικών…
– Η εφηβεία σας πώς ήταν;
Ήμουνα ένα σπασικλάκι των θετικών επιστημών. Είχα πάει στο Βαρβάκειο, που ήταν ‘ιερά εξέταση’ ως προς αυτά και έπρεπε να ανταποκρίνομαι συνεχώς.
– Στο Πολυτεχνείο σπουδάσατε;
Ναι.
– Τότε που είχε γίνει και η εξέγερση του ’73;
Αυτό συνέβη όταν πια ήμουνα στο πέμπτο έτος της σχολής.
– Ένας γιος Μπελογιάννη – φαντάζομαι δε θα ήταν και πολύ εύκολα τα πράγματα για σας, μέσα στη Χούντα…
Ήταν σχετικά πρόβλημα. Είχαμε δε συμφωνήσει με τα παιδιά στη Σχολή ότι ναι μεν θα είμαι, αλλά όχι φάτσα φόρα μπροστά, διότι θα ‘χε η Χούντα να λέει πως είναι κομμουνιστοκίνητο το πράγμα.
– Νιώθατε πως σας παρακολουθούσαν στη διάρκεια της επταετίας;
Ναι. Υπήρχαν οι χαφιέδες της Χούντας… Αλλά δε θα έβγαζαν από μένα τίποτα. Καλούσαν κατά καιρούς και την Έλλη κι εμένα… Σιγά! Και τι έγινε! Συστάσεις… Αλλά στο Πολυτεχνείο, ιδιαίτερα από τα τέλη του ’71 και πέρα, δεν ήξεραν ποιον να πρωτοπαρακολουθήσουν.
– Όσο μένατε μαζί με τη θεία σας στην Κοδριγκτώνος, τότε που η μητέρα σας βρισκόταν στη φυλακή, ήταν πιο έντονη η παρακολούθηση;
Ναι, βέβαια! Οι χαφιέδες ήταν έξω απ’ το σπίτι, στημένοι σε μια κολόνα, με μαύρα γυαλιά, τάχα μου διαβάζανε εφημερίδα.
– Φοβόντουσαν τη Διδώ;
Ναι. Η Διδώ ήταν επίφοβη. Την έπαιρναν, θυμάμαι, τηλέφωνο και της έλεγαν διάφορα, απειλητικά, τι θα κάνουν στην Έλλη… Ό,τι μπορεί να φανταστεί κανείς.
– Εσείς θυμάστε να ήσασταν χαρούμενο παιδί ή σκεπτικό;
Μάλλον το δεύτερο.
– Πάντως, όσο μου τα αφηγείστε αυτά, σκέφτομαι πόσο συναρπαστικό είναι που έχετε ζήσει με τέτοιους μύθους…
Μπα… Δεν ήταν πάντα συναρπαστικό.
– Πότε δεν ήταν;
Μάλλον όποτε ανακατευόταν το κόμμα. Εκεί ήταν εξοργιστικό. Γιατί πήγαιναν να επιβάλουν πως οι νεκροί ανήκουν στο κόμμα. Όπως οι άγιοι ‘ανήκουν στην εκκλησία’, όπως οι μάρτυρες ‘ανήκουν στο Ισλάμ’, έτσι και οι ήρωες ‘ανήκουν στο κόμμα’.
– Μεγαλώνοντας επενέβαιναν οι δύο αυτές γυναίκες στη ζωή σας – η μητέρα και η θεία σας;
Με τίποτα! Αυτό έλειπε…
– Σας είχαν εκμυστηρευτεί ποτέ – η μητέρα σας ή η θεία σας – πράγματα της ζωής τους, για τα οποία να είχαν αργότερα μετανιώσει;
Μου είπαν για πράγματα, που θα τα είχαν χειριστεί εντελώς διαφορετικά.
– Για τον ίδιο τον αγώνα είχε μετανιώσει ποτέ η μητέρα σας;
Όχι. Και ούτε επρόκειτο να παραδεχτεί κάτι τέτοιο! Ναι μεν πολλά πράγματα έλεγε πως θα τα είχε χειριστεί διαφορετικά, αλλά όχι το συνολικό.
– Ήταν, όμως, και μία απίθανη ιστορία έρωτα η ιστορία του πατέρα και της μητέρας σας.
Ναι. Που κράτησε έξι μήνες.
– Έστω!
Έξι μήνες μάλιστα σε βαθιά παρανομία.
– Ήταν ο μεγαλύτερος έρωτας της ζωής της;
Ο μοναδικός μάλλον.
– Τι είχε ξεχωρίσει στον μπαμπά σας και τον είχε ερωτευτεί τόσο πολύ;
Το πνεύμα του βασικά. Μέσα από τα βιβλία του, άλλωστε, φαινόταν ότι ήταν ένας άνθρωπος, που σκεφτόταν τελείως διαφορετικά. Ήταν ακριβώς το αντίθετο από τα κομματόσκυλα, που ξέρουμε σήμερα.
– Θυμάστε μια ιστορία, που σας είχε αφηγηθεί η μητέρα σας για εκείνον;
Θυμάμαι πως μου είπε πως είχαν συμφωνήσει, όταν θα ελευθερωνόταν πια η Ελλάδα, να κάτσουν και να γράψουν – ο ένας την ιστορία της λογοτεχνίας και η άλλη την ιστορία της φιλοσοφίας. Του πατέρα μου υπάρχει το σχέδιο του βιβλίου, με γραμμένα τα πρώτα κεφάλαια.
– Για τη Διδώ τι ήταν ο πατέρας σας;
Ένας πάρα πολύ σημαντικός άνθρωπος. Μια φορά μόνο τον είχε δει. Ό,τι ήξερε για εκείνον, το ήξερε από τις αφηγήσεις της Έλλης. Αλλά έκανε πανευρωπαϊκή κινητοποίηση η Διδώ, για να σωθούν και οι δύο.
– Ποιο είναι το αγαπημένο βιβλίο της θείας σας;
‘Η Εντολή’.
– Εσείς διαχειρίζεστε τα βιβλία της Διδώς;
Διαχειρίζομαι το 85% του πνευματικού έργου της Διδώς – έχοντας και το ηθικό δικαίωμα γι’ αυτό – και υπάρχει και η πρώτη μου ξαδέλφη για το υπόλοιπο 15%. Έχουν δε προκύψει, επίσης, εκτός από το ήδη γνωστό έργο της και πέντε βιβλία της Διδώς μετά τον θάνατό της, που θα γίνουν επτά τελικώς (σ.σ από τις εκδόσεις Κέδρος, σε επιμέλεια Νίκου Μπελογιάννη), τα δύο βιβλία του πατέρα μου (σ.σ από τις εκδόσεις Άγρα), τα βιβλία της μητέρας μου και ενάμιση δικό μου. Να, κάτι για το οποίο έχω σκυλομετανιώσει ήταν που έδωσα τα Ματωμένα Χώματα να τα κάνει σήριαλ ο Κουτσομύτης στον Alpha.
– Δε σας άρεσε…
Όχι απλώς δε μ’ άρεσε. Κακοποιήθηκε!
– Εξηγήστε μου κάτι: Τελικά, ποιος σκότωσε τον μπαμπά σας, κύριε Μπελογιάννη; Και δεν εννοώ τους εκτελεστές στο Γουδή…
Η Φρειδερίκη και ο Ζαχαριάδης. Και οι δύο. Αφού ήταν ανεπιθύμητος σε όλους…
– Οι νεκροί σας σάς επισκέπτονται καμμιά φορά στον ύπνο σας;
Όχι.
– Είστε ρεαλιστής…
Και κυνικός ενίοτε.
– Να τολμήσω να υποθέσω πως τα γαρύφαλλα είναι τα αγαπημένα σας λουλούδια;
(χαμογελά) Όχι. Θα σας πω όμως κάτι, μια και με ρωτάτε κάτι τέτοιο. Είχαμε φροντίσει, θυμάμαι, να κάνουμε διπλή πολιτική κηδεία στην Κοκκινιά, στο Γ’ Νεκροταφείο – και του πατέρα μου και της μητέρας μου μαζί – διότι και τον πατέρα μου τον είχαν πετάξει σ’ ένα λάκκο, μετά από τρία χρόνια πήγε η μάνα του, τον ξέθαψε και τον έθαψε στον τάφο που είναι σήμερα, οπότε ουσιαστικά δεν είχε κηδευτεί ποτέ. Στο ΚΚΕ δεν ήξεραν ότι θα τον κηδεύαμε εμείς – μαζί με την κηδεία της μητέρας μου. Και βγάλανε φιρμάνι να μην πατήσει κανείς! Βάλανε στα ψιλά ‘Κηδεύεται σήμερα η Έλλη Παππά’, χωρίς τόπο, χωρίς χρόνο, χωρίς τίποτα. Μας ήρθε πολύ ωραία αυτό και διαρρεύσαμε εντέχνως ότι θα κηδευτεί πλάι στον σύντροφό της. Στην κηδεία, λοιπόν, εμφανίζεται ένα στεφάνι, με κατακόκκινη κορδέλα και χρυσά γράμματα ‘Η Κεντρική Επιτροπή του ΚΚΕ’, που είχε όμως, άσπρα χρυσάνθεμα – σημειολογία του σταλινισμού, ότι η Έλλη ως ρεβιζιονίστρια, ήταν ανάξια να έχει κόκκινα γαρύφαλλα. Από τότε, λοιπόν, σε κάθε επέτειο θανάτου της Έλλης, στις 27 Οκτωβρίου της πηγαίνω άσπρα χρυσάνθεμα. Για να της υπενθυμίζω πόσο αφελής υπήρξε, που δεν υποψιάστηκε ότι επρόκειτο για ένα στυγνό κομματικό μηχανισμό! Και για να το θυμάμαι κι εγώ…”
Σε αποσπάσματα από το βιβλίο του Πέτρου Ανταίου ‘Ν. Ζαχαριάδης: Θύτης και Θύμα’ (εκδ. Φυτράκη, 1991) προκύπτει ότι ο πρώην γενικός γραμματέας του ΚΚΕ, που αυτοκτόνησε μετά από χρόνια απομόνωσης στο Σουργκούτ της Σιβηρίας (01/08/1973) κατηγορούσε το Ν. Πλουμπίδη για την κατάληξη του Ν. Μπελογιάννη, με το επιχείρημα ότι ο τελευταίος θα μπορούσε να είχε εκλεγεί βουλευτής.
Νίκος Ζαχαριάδης: Res Sacra Miser (O δυστυχής είναι κάτι το ιερό, Σενέκας) > ‘Η εξομολόγησή μου προς τους Κουκουέδες’, σελ. 216
Νίκος Ζαχαριάδης: Res Sacra Miser (O δυστυχής είναι κάτι το ιερό, Σενέκας) > ‘Η εξομολόγησή μου προς τους Κουκουέδες’, σελ. 217
Είχε αναγνωρίσει, ωστόσο, ότι με τα μέτρα και τα σταθμά, που είχε αποκηρύξει συντρόφους του ως χαφιέδες, θα μπορούσε να είχε χαρακτηριστεί και ο ίδιος έτσι.
σελ. 153
σελ. 373
σελ. 374
σελ. 183
σελ. 184
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Oι υποψήφιοι ευρωβουλευτές με το ΚΚΕ
Νίκος Αγγελίδης > Δημοσιογράφος της ΕΡΤ και συγγραφέας. Σπούδασε και εργάστηκε ως δημοσιογράφος στις ΗΠΑ. Έχει παρουσιάσει επί σειρά ετών ενημερωτικές εκπομπές, δελτία ειδήσεων στα ελληνικά, τα αγγλικά και πολεµικές ανταποκρίσεις. Έχει διατελέσει αρχισυντάκτης σε εκπομπές, δελτία ειδήσεων και επικεφαλής της Δορυφορικής ΕΡΤ (ERT World). Πρωτοστάτησε στον αγώνα για την επαναλειτουργία της ΕΡΤ.
Παναγιώτης Αλωπούδης > Μετανάστης στη Γερμανία. Νοσηλευτής στο Νοσοκομείο Rems Murr Kliniken, πρόεδρος της Ομοσπονδίας Γερμανικών Συνδικάτων (DGB) στο νομό Rems Murr του κρατιδίου της Βάδης – Βυτεμβέργης, μέλος του επιχειρησιακού συμβουλίου των νοσοκομείων Rems Murr Kliniken.
Στέλλα Βαλαβάνη > πρόεδρος της Ομοσπονδίας Γονέων Αττικής, εκπρόσωπος Τύπου του Διοικητικού Συμβουλίου της Ανώτατης Συνομοσπονδίας Γονέων Μαθητών Ελλάδας (ΑΣΓΜΕ) και δημοτική σύμβουλος στον δήμο Μοσχάτου-Ταύρου. Μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Ιδρύματος Το Σπίτι του Αγωνιστή.
Σάββας Βασιλειάδης > Φυσικός, απόφοιτος του τµήµατος Φυσικής του Πανεπιστηµίου Κρήτης. Δραστηριοποιήθηκε στο φοιτητικό κίνηµα και στο εργατικό – συνδικαλιστικό κίνηµα ως αντιπρόσωπος της Ένωσης Ιδιωτικών Υπαλλήλων Ηρακλείου. Είναι µέλος της ΚΕ του ΚΚΕ και γραµµατέας της ΕΠ Κρήτης του ΚΚΕ.
Μαρία Γαβαλά > Δικηγόρος, μέλος της γραμματείας της ΚΕ του ΚΚΕ και γραμματέας της Επιτροπής Περιοχής Θεσσαλίας.
Κατερίνα Γεράκη > Δικηγόρος, υπεύθυνη της Διατμηματικής Επιτροπής της ΚΕ για τα Δικαιώματα των Μεταναστών – Προσφύγων και μέλος του τμήματος της ΚΕ για τη Δικαιοσύνη και τις Λαϊκές Ελευθερίες. Μέλος της επιτροπής του ΠΑΜΕ κατά των πλειστηριασμών. Αντιπρόεδρος του Ελληνοκουβανικού Συνδέσμου Φιλίας και Αλληλεγγύης. Είναι περιφερειακή σύμβουλος Κεντρικού Τομέα Αττικής.
Ελένη Γερασιμίδου > Ηθοποιός, μέλος του Σωματείου Ελλήνων Ηθοποιών, του οποίου υπήρξε πρόεδρος, αντιπρόεδρος και γραμματέας. Έχει βραβευτεί στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης για τη συμμετοχή της στην ταινία του Θόδωρου Αγγελόπουλου Μια Αιωνιότητα και Μια Μέρα. Από το 2016 με την οικογένειά της – Αντώνη Ξένο και Αγγελική – λειτουργούν το Από Κοινού Θέατρο. Έχει διατελέσει βουλευτής Β’ Θεσσαλονίκης με το ΚΚΕ, δημοτική σύμβουλος στον δήμο Αθηναίων και περιφερειακή σύμβουλος Αττικής.
Κώστας Γουλιάμος > Διετέλεσε πρύτανης του Ευρωπαϊκού Πανεπιστημίου Κύπρου. Τακτικό μέλος της Ακαδημίας Επιστημών και Τεχνών της Ευρώπης και Διακεκριμένο Μέλος (Fellow) του Royal Society of Arts, London. Είναι επίτιμος και επισκέπτης καθηγητής σε πανεπιστήμια του εξωτερικού. Διετέλεσε μέλος της Επιστημονικής Επιτροπής της Ευρωπαϊκής Κοινωνικής Έρευνας, με ερευνητικό έργο που κατέκτησε το βραβείο επιστημών Descartes στην Ευρώπη. Υπήρξε μέλος της επιστημονικής επιτροπής του European Science Foundation με έδρα το Στρασβούργο. Τον Σεπτέμβρη του 2023 έλαβε το ένα εκ των δύο διεθνών βραβείων ‘εξαιρετικής προσφοράς στη γενική εκπαίδευση’ από τη Διεθνή Ομοσπονδία Γενικής Εκπαίδευσης Πανεπιστημίων Εφαρμοσμένων Επιστημών.
Κατερίνα Δεμέτη > Αρχαιολόγος, διευθύντρια του Μουσείου Σολωμού & Επιφανών Ζακυνθίων, αναπληρώτρια Συντονίστρια του Δικτύου Μουσείων Ιονίων Νήσων (12 μουσεία), αντιπρόεδρος του Συλλόγου Φίλων Ξενοπουλείου Παιδικής Βιβλιοθήκης και της Εταιρείας Ζακυνθινών Πολιτισμικών Ερευνών.
Κώστας Ιντζές > Ελεύθερος Επαγγελματίας, μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Ένωσης Εστιατόρων – Ψητοπωλών & Καφέ – Μπαρ Θεσσαλονίκης, περιφερειακός σύμβουλος Κεντρικής Μακεδονίας.
Παναγιώτης Κατίκας > Αρχιτέκτων μηχανικός, συνταξιούχος δημοσίου. Έχει διατελέσει: πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας των Μηχανικών του Δημοσίου (ΠΟΕΜΔΥΔΑΣ), μέλος της Διοικούσας Επιτροπής του ΤΕΕ Ανατολικής Στερεάς, μέλος του ανώτατου πειθαρχικού συμβουλίου του ΤΕΕ και επί σειρά ετών μέλος της κεντρικής αντιπροσωπείας του, καθώς και μέλος της αντιπροσωπείας του Συλλόγου Αρχιτεκτόνων. Αποχώρησε από τον ΣΥΡΙΖΑ αμέσως μετά την ψήφιση του τρίτου μνημονίου το καλοκαίρι του 2015. Συμμετείχε στην ίδρυση της ΛΑΕ και διετέλεσε μέλος του Πολιτικού της Συμβουλίου, καθώς και συντονιστής της Εκτελεστικής Γραμματείας της Κεντρικής Επιτροπής του Αριστερού Ρεύματος. Διαφώνησε με την απόφαση για συνεργασία με το ΜέΡΑ 25 και επέλεξε, μαζί με πολλούς συντρόφους του να στηρίξει το ΚΚΕ στις τελευταίες βουλευτικές και περιφερειακές-δημοτικές εκλογές και να συμπαραταχθεί έκτοτε μαζί του.
Βαγγέλης Κατσακούλης > Γιατρός, αντιδήμαρχος δημοτικής ενότητας Ρίου του δήμου Πατρέων. Πρώην περιφερειακός σύμβουλος Δυτικής Ελλάδας. Αποχώρησε από τον ΣΥΡΙΖΑ τον Αύγουστο του 2015 με την υπογραφή του τρίτου μνημονίου.
Γιώργος Κεντρωτής > Καθηγητής στο Ιόνιο Πανεπιστήμιο. Σπούδασε Νομικά και Πολιτικές Επιστήμες στο ΕΚΠΑ και έλαβε τον τίτλο του διδάκτορα της Νομικής από το πανεπιστήμιο του Ζάαρλαντ της Γερμανίας. Άσκησε επί 14 έτη τη δικηγορία στην Αθήνα και το εξωτερικό. Το 1994 εκλέχτηκε καθηγητής Θεωρίας της Μετάφρασης στο Ιόνιο Πανεπιστήμιο, όπου και υπηρετεί μέχρι σήμερα. Εκτός από τα θεωρητικά συγγράμματα και άρθρα του γύρω από τη μετάφραση έχει δημοσιεύσει μεγάλο αριθμό μεταφρασμάτων. Ανάμεσα στους συγγραφείς, έργα των οποίων έχει μεταφράσει στη γλώσσα μας, συγκαταλέγονται ο Αισχύλος, ο Πλάτων, ο Κικέρων, ο Τάκιτος, ο Βίκο, ο Μπρεχτ, ο Νερούδα, ο Μαγιακόφσκι, ο Παβέζε, ο Παζολίνι, ο Μούζιλ, ο Μπροχ, ο Μπωντλαίρ, ο Πας. Έχει εκδώσει δύο μυθιστορήματα, έξι ποιητικές συλλογές και αρκετά δοκίμια σχετικά με τον Διονύσιο Σολωμό, την Επτανησιακή Σχολή και τον Γιάννη Ρίτσο. Έχει διδάξει σε πανεπιστήμια της Ιταλίας, της Γερμανίας, της Τουρκίας και της Κύπρου και είναι μέλος πολλών επιστημονικών εταιρειών καθώς και αντεπιστέλλον μέλος της Ισπανοαμερικανικής Ακαδημίας Γραμμάτων της Μαδρίτης. Για το έργο του έχει βραβευθεί στην Ελλάδα και την Ιταλία.
Ιμπράμ Ιμπραήμ Κερατζή > Αρχιτέκτονας μηχανικός, πρώην μέλος ΔΣ Συλλόγου Αρχιτεκτόνων ΣΑΔΑΣ, πρώην μέλος αντιπροσωπείας ΤΕΕ Θράκης. Κατοικεί στις Σάππες στη Ροδόπη. (μουσουλμανική μειονότητα)
Ιωάννα Κολοβού > Συνταξιούχος δημοσιογράφος – Δικηγόρος, μέλος της ΕΣΗΕΑ. Εργάστηκε στις εφημερίδες Πρώτη και Βραδυνή και διετέλεσε αιρετή εκπρόσωπος των εργαζομένων στο Μεικτό Συμβούλιο της ΕΣΗΕΑ. Υπήρξε στενή συνεργάτης του Μίκη Θεοδωράκη επί 35 χρόνια, κυρίως ως εκπρόσωπος Τύπου. Γνωστή από την αλληλεγγύη και τον αγώνα, που αναπτύχθηκε ενάντια στον πλειστηριασμό του σπιτιού της. Διώκεται για ‘διατάραξη οικιακής ειρήνης’, επειδή υπερασπίστηκε το πατρογονικό της σπίτι ενάντια στα κοράκια των τραπεζών και των funds, ενάντια στο κράτος, που απειλούν τη στέγη του λαού.
Ηλίας Κονδύλης > Αναπληρωτής καθηγητής Πολιτικής Υγείας στο τμήμα Ιατρικής του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ), γραμματέας του Ενιαίου Συλλόγου Διδακτικού και Ερευνητικού Προσωπικού του ΑΠΘ & μέλος της Εκτελεστικής Γραμματείας της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Συλλόγων Διδακτικού και Ερευνητικού Προσωπικού (ΠΟΣΔΕΠ), πρόεδρος της Διεθνούς Ένωσης για την Πολιτική Υγείας στην Ευρώπη (ΙΑΗΡΕ).
Τίνα Κουζιάκη > Γεννήθηκε στην Κοζάνη, όπου κατοικεί. Είναι απόφοιτη του τµήµατος Ψυχολογίας του ΑΠΘ. Είναι µέλος του γραφείου περιοχής Δυτικής Μακεδονίας του ΚΚΕ και εκλεγµένη δηµοτική σύµβουλος Κοζάνης µε τη Λαϊκή Συσπείρωση.
Δήμος Κουμπούρης > Συνταξιούχος, εργαζόμενος για 40 χρόνια στη Χαλυβουργία. Πρόεδρος της Ομοσπονδίας Συνταξιούχων του ΙΚΑ & Επικουρικών Ταμείων Μισθωτών Ελλάδας. Πρόεδρος της Παγκόσμιας Ομοσπονδίας των Συνταξιούχων.
Κωνσταντίνα Κούνεβα > Γεννήθηκε στη Σιλίστρα, στη Λαϊκή Δημοκρατία της Βουλγαρίας. Πτυχιούχος Ιστορίας – Εθνογραφίας του πανεπιστημίου Αγ. Κύριλλος και Μεθόδιος. Το 2001 μετανάστευσε στην Ελλάδα και εργάστηκε ως ιδιωτική υπάλληλος και καθαρίστρια. Διετέλεσε γενική γραμματέας της Παναττικής Ένωσης Καθαριστριών και Οικιακού Προσωπικού – ΠΕΚΟΠ. Τον Δεκέμβρη του 2008 δέχτηκε εγκληματική επίθεση με οξύ λόγω της συνδικαλιστικής της δράσης, που της προκάλεσε σοβαρά προβλήματα υγείας, χωρίς οι δράστες να έχουν βρεθεί ή τιμωρηθεί. Έχει διατελέσει ευρωβουλευτής, εκλεγμένη με τον ΣΥΡΙΖΑ-EKM. Από το 2019 συμμετέχει σε πρωτοβουλίες του ΚΚΕ και από τον Απρίλη του 2023 συμπορεύεται μαζί του.
Βικτωρία Κούτση > Μηχανολόγος Μηχανικός. Είναι μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Ομοσπονδίας Γυναικών Ελλάδας (ΟΓΕ).
Θοδωρής Κωτσαντής > Διπλωματούχος ηλεκτρολόγος μηχανικός & μηχανικός υπολογιστών του ΕΜΠ. Γραμματέας του Κεντρικού Συμβουλίου της ΚΝΕ.
Ρίζος Μαρούδας > Αγρότης, επικεφαλής της Πανελλαδικής Επιτροπής των Μπλόκων, πρόεδρος της Ομοσπονδίας Αγροτικών Συλλόγων Λάρισας.
Κώστας Μπασδέκης > Γεννήθηκε και µεγάλωσε στη Λαµία, όπου και κατοικεί. Σπούδασε στη Γεωπονική Σχολή του πανεπιστηµίου Κισινιόφ της Μολδαβίας, στην ΕΣΣΔ. Διετέλεσε δηµοτικός σύµβουλος Λαµίας από το 2003 έως το 2014. Είναι µέλος της ΚΕ του ΚΚΕ και περιφερειακός σύµβουλος Στερεάς Ελλάδας από το 2019. Αντιπρόσωπος στη συνέλευση του παραρτήµατος Κεντρικής Ελλάδας του ΓΕΩΤΕΕ.
Μάρκος Μπεκρής > Λιμενεργάτης στις προβλήτες της COSCO. Πρόεδρος του Εργατικού Κέντρου Πειραιά και του Σωματείου Λιμενεργατών ΕΝΕΔΕΠ στην COSCO, μέλος του ΔΣ της ΓΣΕΕ, μέλος της γραμματείας του ΠΑΜΕ.
Βασίλης Μπέλλος > Πολιτικός μηχανικός, επίκουρος καθηγητής στο τμήμα Μηχανικών Περιβάλλοντος του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης (ΔΠΘ), μέλος της διοικούσας επιτροπής της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Συλλόγων Διδακτικού – Ερευνητικού Προσωπικού (ΠΟΣΔΕΠ), μέλος του ΔΣ του Συλλόγου Πολιτικών Μηχανικών Ελλάδας (ΣΠΜΕ).
Πόπη Μπούτα > επισκέπτρια υγείας, πρόεδρος Δ.Σ. εργαζομένων Κέντρου Υγείας νομού Καρδίτσας, δημοτική σύμβουλος Καρδίτσας.
Λευτέρης Νικολάου – Αλαβάνος > Γεννήθηκε και κατοικεί στον δήµο Αθηναίων. Με σπουδές Χηµείας στο ΕΚΠΑ και MSc από το τµήµα Τροφίµων και Ανθρώπινης Διατροφής στο Γεωπονικό Πανεπιστήµιο Αθήνας. Είναι µέλος του τµήµατος Διεθνών Σχέσεων της ΚΕ του ΚΚΕ και ευρωβουλευτής από το 2019. Μέλος των Επιτροπών Οικονοµικών και Νοµισµατικών Υποθέσεων (ECON), Προϋπολογισµού (BUDG) και Αναφορών (PETI) του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
Χριστίνα Παναγιωτακοπούλου > Δηµοσιογράφος, εκπρόσωπος του γραφείου Τύπου της ΚΕ του ΚΚΕ. Γεννήθηκε και μεγάλωσε στο Χαϊδάρι. Δραστηριοποιείται στους συλλόγους Γονέων και Κηδεµόνων.
Κώστας Παπαδάκης > Κοινωνικός λειτουργός. Έχει διατελέσει µέλος του γραφείου του ΚΣ της ΚΝΕ και υπεύθυνος Διεθνών Σχέσεων. Μέλος της ΚΕ του ΚΚΕ και του τµήµατος Διεθνών Σχέσεων της ΚΕ. Ευρωβουλευτής από το 2014 µέχρι σήµερα. Είναι µέλος της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων (AFET) και της Επιτροπής Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων (LIBE) του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
Νίκος Παπαδόπουλος > Είναι επαγγελµατίας ποδοσφαιριστής. Γεννήθηκε και µεγάλωσε στην Πάτρα. Από το 2005 έως το 2010 συµµετείχε στην οµάδα U-21 του Ολυµπιακού, εκτός από το διάστηµα 2007-2008 που έπαιζε δανεικός στην οµάδα Μάρκο. Παίζει επαγγελµατικά από το 2008 και µέχρι και σήµερα έχει συµµετάσχει σε µία σειρά οµάδες όπως Ολυµπιακός, Fortuna Düsseldorf, Πανιώνιος, Ατρόµητος, Λαµία. Από το 2018 έως και σήµερα είναι παίκτης της οµάδας του Αστέρα Τρίπολης.
Βάνα Πατρινού > Γιατρός χειρουργός, διευθύντρια ΕΣΥ Νοσηλευτικής Μονάδας Μεσολογγίου, γραμματέας της Ένωσης Νοσοκομειακών Ιατρών Αιτωλοακαρνανίας, μέλος του ΔΣ του Ιατρικού Συλλόγου Αιτωλοακαρνανίας, δημοτική σύμβουλος Ιεράς Πόλεως Μεσολογγίου.
Έρη Ρίτσου > Συγγραφέας – λογοτέχνης. Κόρη της γιατρού Γαρυφαλιάς Γεωργιάδου και του ποιητή Γιάννη Ρίτσου. Έχει εκδώσει βιβλία για μεγάλους και παιδιά, ενώ διηγήματά της έχουν δημοσιευτεί σε συλλογικούς τόμους, εφημερίδες και περιοδικά στην Ελλάδα και τις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής. Είναι μέλος του Εθνικού Συμβουλίου της Ελληνικής Επιτροπής για τη Διεθνή Ύφεση και Ειρήνη (ΕΕΔΥΕ) και της Πανσαμιακής Επιτροπής Ειρήνης.
Χριστίνα Σκαλούμπακα > Δικηγόρος, πρόεδρος της Ομοσπονδίας Γυναικών Ελλάδας (ΟΓΕ). Μέλος της Κ.Ε και του τμήματος της Κ.Ε. του ΚΚΕ για την ισοτιμία και χειραφέτηση των γυναικών.
Δήμητρα Σταματέλου > Γιατρός – παθολόγος, επιμελήτρια β’ στον Ευαγγελισμό. Οργανωτική γραμματέας της Ομοσπονδίας Ενώσεων Νοσοκομειακών Γιατρών Ελλάδας (ΟΕΝΓΕ). Εργάστηκε για εφτά χρόνια στο Κρατικό Νοσοκομείο της Νίκαιας ως ειδικευόμενη παθολογίας και στη συνέχεια ως επικουρική γιατρός στην Α’ Παθολογική κλινική και στο τμήμα COVID.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Γιώργος Στεφανάκης > Μάγειρας – Διανομέας. Πρόεδρος του Δ.Σ του Συνδικάτου Επισιτισμού – Τουρισμού – Ξενοδοχείων Ν. Αττικής, μέλος της γραμματείας του ΠΑΜΕ, του ΔΣ του Εργατικού Κέντρου Αθήνας και μέλος της ΔΣ της ΓΣΕΕ.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Γιάννης Τασιούλας > Οικοδόμος, πρόεδρος της Ομοσπονδίας Οικοδόμων Ελλάδας, μέλος της γραμματείας του ΠΑΜΕ και μέλος του ΔΣ της ΓΣΕΕ.
Τάσος Τόκας > Δάσκαλος Ειδικής Αγωγής, πρόεδρος της Ένωσης Γονέων Μαθητών δήμου Ιωαννιτών, πρόεδρος της Ομοσπονδίας Γονέων Ηπείρου, μέλος του ΔΣ της Ανώτατης Συνομοσπονδίας Γονέων Μαθητών Ελλάδας.
Βασίλης Τομπουλίδης > Γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη το 1982. Το 2000 εισήχθη στη Νοµική Σχολή του Δηµοκρίτειου Πανεπιστηµίου Θράκης. Πραγµατοποίησε µεταπτυχιακές σπουδές στο τµήµα Δικαίου των Επιχειρήσεων και Εργασιακού Δικαίου της Νοµικής Σχολής του ΔΠΘ. Είναι δικηγόρος Θεσσαλονίκης από το 2007. Ακόμη, δηµοτικός σύµβουλος εκλεγµένος µε τη Λαϊκή Συσπείρωση στον δήµο Θεσσαλονίκης, µέλος του γραφείου περιοχής Κεντρικής Μακεδονίας του ΚΚΕ και του τµήµατος Δικαιοσύνης και Λαϊκών Ελευθεριών της ΚΕ του ΚΚΕ.
Ανέστης Τσουκαράκης > Συνταγματάρχης εν αποστρατεία, πρόεδρος της Πανελλαδικής Ομοσπονδίας Απόστρατων Στρατιωτικών (ΠΟΜΑΣ). Επίτιμος πρόεδρος της Πανελλαδικής Ομοσπονδίας Ενώσεων Στρατιωτικών (Π.Ο.Ε.Σ.).
Κλειώ Χριστοπούλου > Πτυχιούχος Μάρκετινγκ & Επικοινωνίας Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, μέλος του γραφείου του Κεντρικού Συμβουλίου της ΚΝΕ.
Νίκη Χρονοπούλου > Διοικητική υπάλληλος στο Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Χημικός μηχανικός. Είναι πρόεδρος της Ομοσπονδίας Διοικητικού Προσωπικού Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης, μέλος της γραμματείας του ΠΑΜΕ και του Γενικού Συμβουλίου της ΑΔΕΔΥ. Πρόεδρος Συλλόγου Εργαζομένων Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθήνας. Είναι περιφερειακή σύμβουλος Δυτικού Τομέα Αττικής.
στην κεντρική φωτογραφία: o Friedrich Engels / 902.gr
